Agrobrandstoffen en het EU-Onderzoeksbudget: publiek geld voor private belangen
(Bericht van Corporate Europe Observatory) Ondanks uitgebreid gepubliceerde bedenkingen over de schadelijke sociale en milieu-effecten van grootschalige productie van agrobrandstoffen blijft de Europese Unie de ontwikkeling ervan stimuleren, onder andere door financiering van onderzoek. In een artikel licht Corporate Europe Observatory uit hoe de industrie nu profiteert van dit onderzoeksgeld, na de EU te hebben geholpen bij het schrijven van haar Strategische Onderzoeksagenda waarin de criteria voor dit onderzoek bepaald zijn.
De Europese Technologie Platforms (ETPs) hebben een invloedrijke positie bij de Europese Commissie en geven de industrie exclusieve toegang tot de vormgeving van richting en budget van Europees onderzoek. Zo heeft advies van het door de industrie gedomineerde Europese Biobrandstoffen Technologie Platform (EBFTP) ertoe geleid dat projecten goedgekeurd werden voor publieke financiering los van of ze het publiek belang dienen. Voorbeelden zijn de ontwikkeling van gentechbomen en de stimulering van agrobrandstofproductie in Brazilie voor de Europese markt. In totaal heeft het Europese onderzoekfinancieringsprogramma FP7 tot nu toe ten minste 61.5 miljoen euro toegezegd aan dergelijke projecten. Verschillende bedrijven die hebben deelgenomen aan de EBFTP hebben publieke financiering ontvangen voor hun onderzoeksprojecten waaronder Bayer, Shell, Syngenta, Novozymes, SEKAB, Abengoa, Repsol en SweTree Technologies.
Een aantal van deze projecten roept ernstige vragen op ten aanzien van sociale en milieuaspecten. Gentechbomen die zodanig veranderd zijn dat ze minder lignine produceren(1), vormen een zeer ernstige bedreiging voor inheemse bomen. De promotie van agrobrandstofproductie in Latijns-Amerika voor de Europese markt zal waarschijnlijk leiden tot verdere uitbreiding van monoculturen die de natuur vernietigen en kleinschalige landbouwsystemen wegdrukken.
Financiering van deze projecten geeft de aanbevelingen weer uit de Strategische Onderzoeksagenda zoals die door het EBFTP ontwikkeld is. De Europese Commissie maakt niet bekend welke deskundigen beslissen over welke projecten, maar een aantal van de deskundigen de deel uitmaken van het EBFTP werkt voor bedrijven met belangen in agrobrandstoffen. Als gevolg hiervan worden de belangen van de industrie direct gediend met publieke financiering, terwijl de bredere effecten van agrobrandstoffenuitbreiding niet meegewogen worden. Corporate Europe Observatory roept daarom op tot afschaffing van het EBFTP en heeft een klacht ingediend bij de Europese Ombudsman over hoe de Europese Commissie de industrie bevoordeeld via het Europese Biobrandstoffen Technologie Platform.
Ga naar het volledige artikel van Corporate Europe Observatory op hun website.
Noot van de redactie:
1) Lignine geeft stevigheid van de stam van een boom. Gentechbomen met een verlaagd ligninegehalte zijn interessant voor de industrie omdat hun hout makkelijker te verwerken is tot papier of biobrandstof.
