Franse documentaire toont tactieken van Monsanto
De Frans-Duitse TV-zender Arte lanceerde op 11 maart een documentaire van Marie-Monique Robin over Monsanto. “De wereld volgens Monsanto” toont een bedrijf dat als motto “voedsel – gezondheid – hoop” heeft, maar door de giftigheid van zijn producten op grote schaal ellende veroorzaakt. Intussen onderdrukt Monsanto eerlijke informatie hierover, houdt zijn producten zo lang mogelijk op de markt en ontloopt zijn verantwoordelijkheid. De DVD is te bestellen bij Arte.
Robin, die al drie andere documentaires op haar naam heeft staan over biodiversiteit en patenten op leven, kwam daarbij steeds de naam Monsanto tegen en ging daarom op onderzoek uit naar het bedrijf zelf. De 109 minuten durende film begint met de lange juridische strijd van de zieke inwoners van Anniston in de VS, waar Monsanto de vervuiling van het drinkwater door zijn PCB-fabriek geheim hield. Polychloorbifenylen (PCBs) werden in 1977 verboden, maar het bedrijf werd pas in 2002 veroordeeld in deze rechtszaak. Ook tegen de zorg voor de slachtoffers die zijn ontbladeringsmiddel Agent Orange in Vietnam veroorzaakte, verzet Monsanto zich hevig. Verontreinigingen met dioxine in Agent Orange leidden tot ernstige afwijkingen aan het zenuwstelsel bij vele Vietnam-veteranen. Maar de gentechgewassen en het genetisch gemanipuleerde runder-groeihormoon beslaan het grootste deel van de film. ”Mijn grootste ontdekking was, dat de wereldwijde massale verbreiding van GGOs mogelijk was op grond van manipulatie, zelfs van intriges”, aldus Robin. James Maryanski, verantwoordelijk voor biotechnologie bij de Amerikaanse Food and Drug Administration (FDA) in 1992, toen deze instantie besloot geen aparte regels voor gentech-voedsel te maken, geeft in de film toe dat dit een politieke en geen wetenschappelijke beslissing was. Robin toont, door vraaggesprekken met vele andere personen en feitenonderzoek, dat Monsanto de Amerikaanse overheid eigenhandig manipuleerde om te zorgen dat gentech-gewassen niet gehinderd zouden worden door enige regelgeving. Maryanski houdt vol dat gentech-gewassen veilig zijn, maar dit wordt door vele anderen ontkracht. Anderzijds geeft Maryanski wel toe dat de doden en invaliden in 1989 door het voedingssupplement tryptofaan uit een gentech-bacterie, aan de genetische manipulatie te wijten zouden kunnen zijn. Hij deed echter niets met dat inzicht.
Monsanto weigerde Robin commentaar. Zij toont echter vele stellingnamen die het bedrijf op zijn webplek weergeeft. De DVD van de documentaire is te bestellen bij Arte.
De uitzending werd gevolgd door een discussie met de Franse boerenleider José Bové, wetenschapper Christian Velot en Europarlementariër Renate Sommer. Zij bespraken het Europese gentechbeleid. Sommer stelde dat manipulatie van het parlement, zoals in de VS, in de EU niet voorkomt. Zij verdedigde ook de EU-wetgeving: “Wij hebben de strengste gentech-wetgeving ter wereld. Lang niet alles wordt toegelaten.” Dit laatste werd bestreden door Velot, die stelde dat de toelatingen steeds het advies van de Europese Voedselveiligheids Autoriteit (EFSA) volgen – “en de EFSA heeft nog nooit een GGO afgekeurd. Is zij wel onafhankelijk?” Bové, die wegens zijn verzet tegen GGOs een inreisverbod in de VS kreeg omdat hij het landsbelang zou schaden, meende bovendien dat de EU-besluiten over GGOs niet democratisch tot stand komen: uiteindelijk beslist steeds de Europese Commissie tot toelating, hoewel vaak vele landen daartegen zijn.
Vraaggesprek met regisseur Robin
